Quần đạp xe có đệm được thiết kế để mặc trực tiếp trên da, không kèm quần lót. Đường may và mép vải của quần lót nằm đúng chỗ tiếp xúc với yên, cọ hàng nghìn lần mỗi giờ đạp và gây trầy, rát, nổi mụn; quần lót còn giữ ẩm, làm lớp đệm không thoát mồ hôi được. Đệm của quần đã được làm từ vải kháng khuẩn, không đường may ở vùng ngồi, nên mặc thêm lớp lót là phá đúng cái lớp đệm được làm ra để làm.
Đệm quần làm việc gì
Lớp đệm trong quần đạp xe (nhiều người gọi theo tên cũ là "chamois", vì xưa làm bằng da sơn dương) không chủ yếu để êm như gối. Nó làm ba việc:
- Giảm cọ xát: bề mặt trơn, không đường may ở vùng tiếp xúc với yên.
- Phân bổ áp lực: đệm dày hơn ở hai xương ngồi, mỏng ở các vùng khác, giúp áp lực không dồn vào vùng mô mềm.
- Thoát ẩm: vải mặt đệm hút mồ hôi ra ngoài, hạn chế ẩm ướt gây hăm.
Đệm hiện nay làm bằng các lớp xốp có mật độ khác nhau, bọc vải kỹ thuật. Đệm cho nam và nữ thường có hình dạng khác nhau vì giải phẫu vùng chậu khác nhau.
Vì sao không mặc quần lót bên trong
| Vấn đề | Do đâu | Hậu quả |
|---|---|---|
| Cọ xát | Đường may, chun quần lót nằm giữa da và đệm | Trầy da, rát, vết hằn |
| Ẩm | Vải quần lót (nhất là cotton) giữ mồ hôi | Da ẩm lâu, dễ hăm, nấm |
| Đệm lệch | Hai lớp vải trượt lên nhau | Đệm không nằm đúng xương ngồi |
| Vi khuẩn | Ẩm và cọ xát tạo vết xước nhỏ | Mụn, nhọt vùng ngồi |
Với người mới, cảm giác "không mặc đồ lót" thường lạ trong vài lần đầu. Nhưng nếu ai đã đạp vài chục cây số với quần lót cotton bên trong quần đệm thì thường không muốn thử lại.
Có một số loại quần lót đệm mỏng, may liền không đường may, dành để mặc dưới quần đạp xe rộng kiểu đi phố. Đó là trường hợp lớp đệm nằm trên chính chiếc quần lót, nguyên tắc vẫn là chỉ một lớp tiếp xúc da.
Quần lửng thường và quần yếm
| Kiểu | Hình dáng | Ưu | Nhược |
|---|---|---|---|
| Quần lửng cạp chun | Như quần bó thể thao, cạp ở eo | Dễ mặc, dễ cởi khi đi vệ sinh | Cạp có thể tụt, đệm xê dịch khi chồm người |
| Quần yếm | Có dây đeo qua vai bằng lưới | Đệm giữ chắc chỗ, không có cạp siết bụng | Đi vệ sinh bất tiện, nhất là với nữ (có loại thiết kế riêng) |
| Quần rộng đi phố có lót đệm | Quần thường ngoài, quần đệm mỏng trong | Đi làm, đi cà phê không trông như vận động viên | Nóng hơn quần bó |
| Quần dài, quần ba phần tư | Bó, dài qua gối hoặc tới cổ chân | Giữ ấm khi trời lạnh, đi đèo | Nóng khi trời oi |
Người đạp đường dài, đạp tư thế cúi thấp thường chọn quần yếm vì đệm ít xê dịch nhất. Người đạp xe đi làm quãng ngắn thường không cần quần đệm dày; yên vừa và tư thế đúng quan trọng hơn.
Chọn quần vừa
- Ôm sát: quần đạp xe phải bó. Quần rộng thì đệm trượt, vải nhăn ở háng gây cọ.
- Đệm đúng chỗ: mặc vào, ngồi lên yên hoặc ngồi xổm cúi người như tư thế đạp. Đệm phải nằm dưới xương ngồi, không lệch ra trước hay sau.
- Ống quần: có dải silicone hoặc bản vải rộng giữ ống không bị cuộn lên. Dải quá chặt làm hằn và tê đùi.
- Độ dày đệm: đệm dày hơn không phải lúc nào cũng tốt hơn. Đệm quá dày với yên đã mềm làm cảm giác lún, nóng, và có thể tăng cọ xát.
- Dây yếm: không kéo căng vai, không cấn đầu ngực.
Giặt và giữ vệ sinh
Đây là phần nhiều người bỏ qua, và cũng là nguồn của hầu hết các chuyện mụn, nhọt vùng ngồi.
- Giặt sau mỗi lần đạp. Không mặc lại quần đệm hôm qua chưa giặt.
- Lộn trái quần khi giặt để đệm được làm sạch kỹ.
- Nước mát hoặc ấm nhẹ, chế độ nhẹ, cho vào túi giặt nếu giặt máy. Không dùng nước xả vải; nó phủ lên sợi vải, làm giảm khả năng thấm hút của đệm.
- Không sấy nóng, không vắt xoắn mạnh phần đệm. Phơi trong bóng râm, thoáng gió.
- Đạp nhiều ngày liền nên có ít nhất hai quần để luân phiên khi một chiếc chưa khô.
Sau khi đạp: thay quần ngay, tắm hoặc lau sạch vùng ngồi, đừng ngồi lì trong quần ướt mồ hôi ở quán cà phê cả tiếng.
Kem chống cọ xát và chuyện vùng ngồi
Nhiều người đạp đường dài bôi một lớp kem chống cọ xát lên da hoặc lên mặt đệm trước khi đạp. Kem giảm ma sát, giúp da không bị trầy sau nhiều giờ. Người đạp quãng ngắn thường không cần.
Đau, rát vùng ngồi kéo dài thường là dấu hiệu của yên không hợp, độ cao yên sai, hoặc quần không vừa, không chỉ là chuyện quần. Tê vùng kín khi đạp lâu là tín hiệu nên điều chỉnh yên và tư thế; tê kéo dài sau khi xuống xe, hoặc có nhọt sưng đau, sốt thì nên đi khám, không tự nặn.
Quần đệm cho nữ và cho người đạp đi làm
Đệm quần nữ thường rộng hơn ở phía sau vì khoảng cách hai xương ngồi ở nữ thường lớn hơn, và có hình dạng khác ở phía trước để giảm áp lực lên vùng mô mềm. Mặc quần đệm nam đôi khi gây đau, rát ở những chỗ đệm nam không được thiết kế để đỡ. Nếu đạp lâu mà thấy khó chịu, thử loại thiết kế riêng cho nữ trước khi kết luận là do yên.
Quần yếm truyền thống bất tiện khi đi vệ sinh. Một số quần yếm cho nữ có khoá kéo ở lưng hoặc phần dây đeo tháo được ở thân sau; đáng cân nhắc với người đạp đường dài nhiều giờ.
Người đạp xe đi làm thường không muốn mặc quần bó tới văn phòng. Hai cách thường gặp:
- Quần lót đệm mỏng mặc dưới quần thường hoặc quần ngắn rộng, đạp tới nơi thì thay quần lót sạch.
- Quần đạp xe đầy đủ trên đường, mang theo bộ quần áo đi làm trong túi chống nước, thay ở nơi làm việc.
Với quãng đạp ngắn dưới nửa giờ, quần thường bằng vải co giãn, không đường may dày ở đũng, thường đủ dùng.
Mang về dùng ngay
Danh sách cho người mới mua quần đệm
- Mặc quần đệm trực tiếp lên da, không quần lót.
- Thử ở tư thế ngồi cúi người, kiểm đệm nằm dưới xương ngồi.
- Giặt sau mỗi lần đạp, lộn trái, không nước xả vải.
- Thay quần ngay sau khi đạp xong.
- Đi đường dài: mang theo kem chống cọ xát nhỏ.
Lỗi hay gặp
- Mặc quần lót cotton bên trong quần đệm.
- Mặc lại quần chưa giặt hôm sau.
- Mua quần rộng một cỡ cho "thoải mái".
- Đổ lỗi cho quần khi vấn đề là yên và tư thế.
Câu hỏi thường gặp
Mặc quần đạp xe có đệm có mặc quần lót không?
Không. Quần đạp xe có đệm được thiết kế để mặc trực tiếp trên da. Đường may và vải quần lót gây cọ xát, giữ ẩm và làm đệm xê dịch, dễ dẫn tới trầy rát và mụn vùng ngồi.
Quần yếm đạp xe khác quần lửng thường thế nào?
Quần yếm có dây đeo qua vai thay cho cạp chun, giữ đệm cố định và không siết bụng khi cúi người. Quần lửng cạp chun dễ mặc và dễ cởi hơn nhưng đệm có thể xê dịch.
Giặt quần đạp xe có đệm thế nào?
Giặt sau mỗi lần đạp, lộn trái, nước mát hoặc ấm nhẹ, chế độ nhẹ. Không dùng nước xả vải, không sấy nóng, phơi trong bóng râm thoáng gió.
Đạp xe bị đau rát vùng ngồi phải làm sao?
Kiểm yên, độ cao yên và quần có vừa không, giặt quần sau mỗi lần đạp, có thể dùng kem chống cọ xát khi đạp xa. Nếu có nhọt sưng đau, sốt hoặc tê kéo dài sau khi xuống xe, nên đi khám.
Đạp xe đi làm có cần quần đệm không?
Với quãng ngắn, thường không cần. Yên vừa và tư thế đúng quan trọng hơn. Quần đệm có ích khi đạp từ khoảng một giờ trở lên hoặc đạp đường dài.