Mũ bơi giữ tóc gọn khỏi mặt và kính, giảm tóc rụng trôi xuống nước hồ, giảm cản nước và giúp người khác dễ thấy mình khi bơi ngoài trời. Mũ silicon bền, ít giật tóc; mũ latex mỏng, rẻ nhưng nhanh rách và có thể gây dị ứng; mũ vải dễ chịu nhưng thấm nước. Không loại nào giữ tóc khô hoàn toàn.
Mũ bơi để làm gì, và không làm được gì
Nhiều người nghĩ đội mũ bơi là để tóc khỏi ướt. Thật ra mũ bơi thông thường không kín nước; nước vẫn lọt vào qua mép trán và gáy. Mũ bơi làm tốt những việc khác:
- Giữ tóc gọn: tóc dài không bay vào mắt, vào miệng khi hít thở, không quấn vào dây kính.
- Giữ hồ sạch hơn: tóc rụng là thứ làm tắc lưới lọc hồ bơi. Vì vậy nhiều hồ bơi yêu cầu khách đội mũ.
- Giảm cản nước: đầu trơn láng ít cản hơn đầu có tóc xoã, quan trọng với người tập bơi đường dài và thi đấu.
- Giữ dây kính: đội dây kính bên trong hoặc bên ngoài mũ giúp kính bớt tuột.
- Dễ được nhìn thấy: khi bơi ở biển, hồ tự nhiên, mũ màu sáng là thứ duy nhất nhô khỏi mặt nước mà người trên bờ hay trên thuyền thấy được.
- Giữ ấm phần đầu: với mũ neoprene khi bơi nước lạnh.
Mũ bơi không bảo vệ tóc khỏi clo hoàn toàn, không ngăn nước vào tai và không thay được dụng cụ nổi. Người cần giữ tai khô vì bệnh tai nên hỏi bác sĩ về nút tai chuyên dụng.
So sánh các loại mũ bơi
| Chất liệu | Cảm giác | Độ bền | Hợp với |
|---|---|---|---|
| Silicon | Dày hơn, trơn, ít kéo tóc | Bền, chịu clo tốt | Người bơi thường xuyên, tóc dài, đa số người lớn |
| Latex (cao su thiên nhiên) | Mỏng, bó, mát; dễ giật tóc khi tháo | Kém hơn silicon, dễ rách | Bơi ngắn, sự kiện bơi phát mũ; người không dị ứng latex |
| Vải co giãn (polyester, elastane) | Mềm, không bó, không giật tóc | Bền vừa, giãn dần | Trẻ nhỏ, người lớn tuổi, người thấy mũ cao su khó chịu |
| Lai: vải bên trong, phủ silicon bên ngoài | Êm như vải, cản nước bớt như silicon | Khá | Người muốn dễ chịu mà vẫn gọn |
| Neoprene | Dày, ấm, có quai cằm | Bền | Bơi nước lạnh ngoài trời |
Mũ silicon
Silicon là lựa chọn mặc định của phần lớn người bơi hằng ngày. Mũ dày hơn latex nên không rách khi kéo mạnh, chịu được clo và ánh nắng tốt hơn. Bề mặt trơn ít bám tóc, đỡ cảnh giật tóc khi tháo. Nhược điểm là hơi nóng đầu khi bơi lâu trong hồ nước ấm, và mũ silicon mặt trơn có thể trượt khỏi đầu nếu cỡ quá rộng.
Có loại mũ silicon thiết kế cho tóc rất dài hoặc tóc tết, phần sau phồng rộng hơn. Người có tóc dày, dài nên tìm loại này thay vì cố nhét tóc vào mũ thường đến mức nhức đầu.
Mũ latex
Latex là cao su thiên nhiên, mỏng, nhẹ, bó sát. Nhiều giải bơi đường dài phát mũ latex màu sáng cho người tham gia vì rẻ và dễ thấy. Latex giật tóc khi tháo, nhanh lão hoá dưới nắng và clo, dính vào nhau nếu cất khi còn ướt.
Điều cần lưu ý: một số người dị ứng với protein trong latex thiên nhiên. Dấu hiệu thường gặp là ngứa, nổi mẩn đỏ ở trán, quanh tai sau khi đội. Người đã biết mình dị ứng latex (ví dụ với găng tay y tế latex) nên chọn silicon hoặc vải. Nếu có dấu hiệu sưng môi, sưng mặt, khó thở thì đó là phản ứng nặng, cần gọi 115 hoặc tới cơ sở y tế ngay.
Mũ vải
Mũ vải co giãn không bó đầu, không giật tóc, dễ đội cho trẻ nhỏ và người lớn tuổi. Mũ vải ướt sũng ngay khi xuống nước, không giảm cản nước và không giữ tóc khô chút nào, nhưng vẫn giữ tóc gọn và đáp ứng yêu cầu đội mũ của nhiều hồ bơi. Sau một thời gian, sợi co giãn bị clo làm giãn ra, mũ lỏng dần.
Đội mũ bơi đúng cách
- Làm ướt tóc bằng nước sạch trước khi đội (tắm tráng ở vòi sen trước khi xuống hồ). Tóc đã ngậm nước sạch sẽ hút ít nước hồ có clo hơn. Đây cũng là quy định vệ sinh của nhiều hồ bơi.
- Tóc dài: buộc gọn hoặc búi thấp, tránh dùng kẹp kim loại sắc có thể đâm thủng mũ.
- Cầm mũ bằng hai tay, luồn các ngón tay vào trong và kéo mở rộng, tránh dùng móng tay chọc vào.
- Đặt mép trước ở chân tóc trán, kéo mũ ra sau phủ qua gáy.
- Kéo mép mũ phủ hoặc vừa chạm vành tai tuỳ cảm giác; nhét các lọn tóc lòi ra vào trong.
- Đeo kính: dây kính có thể nằm ngoài mũ (dễ chỉnh) hoặc trong mũ (ít tuột hơn khi nhảy xuất phát).
Với trẻ nhỏ, có thể rắc một chút phấn rôm vào trong mũ silicon, latex trước khi đội để đỡ dính tóc. Người lớn đội cho trẻ nên thử trước ở nhà để trẻ quen cảm giác bó đầu.
Chọn cỡ mũ
Mũ bơi thường chỉ có vài cỡ: trẻ em, người lớn tiêu chuẩn, và loại rộng cho tóc dài. Mũ vừa khi đội vào ôm đều quanh đầu, mép trước nằm ở chân tóc mà không tự trượt lên khi nhăn trán, đội cả buổi không thấy ép ở thái dương. Mũ quá rộng thì phồng nước, trượt lên đỉnh đầu sau vài vòng bơi. Mũ quá chật làm đau đầu, hằn đỏ trán.
Trẻ em đội mũ người lớn thường bị mũ trùm qua lông mày, đè lên kính. Người có tóc dày, tóc xoăn, tóc tết nên thử trực tiếp loại mũ dành cho tóc dài thay vì cố ép. Mũ silicon có độ dày khác nhau giữa các loại: mũ dày hơn bền hơn nhưng nóng đầu hơn khi bơi lâu.
Màu mũ khi bơi ngoài trời
Bơi ở biển, hồ, sông, đầu người là phần nhô ra duy nhất. Mũ màu sáng như cam, vàng chanh, hồng sáng nổi bật trên mặt nước xanh, xám và trong sóng. Mũ màu tối, xanh nước biển hay đen gần như biến mất khi có gợn sóng. Các sự kiện bơi ngoài trời thường dùng mũ màu sáng để đội cứu hộ đếm người. Bơi ngoài trời, kể cả gần bờ, nên đội mũ sáng màu và đi cùng người khác.
Mang về dùng ngay
Chọn mũ bơi trong một phút
- Bơi đều trong hồ, người lớn: silicon.
- Trẻ nhỏ, người lớn tuổi, người ghét bó đầu: vải hoặc mũ lai.
- Dị ứng latex: tránh latex, chọn silicon hoặc vải.
- Bơi ngoài trời: màu sáng.
- Bơi nước lạnh: neoprene.
Bảo quản để mũ bền
- Tráng nước ngọt sau khi bơi, để ráo trong bóng râm, không phơi nắng gắt.
- Mũ latex, silicon: để khô rồi rắc chút phấn rôm bên trong trước khi cất để không dính vào nhau.
- Không gấp nếp sắc, không để chung với vật nhọn.
- Không sấy nóng, không để trong xe ngoài nắng.
Câu hỏi thường gặp
Đội mũ bơi tóc có bị ướt không?
Có. Mũ bơi thông thường không kín nước, nước vẫn lọt qua mép trán và gáy. Mũ chỉ giảm lượng nước và giữ tóc gọn. Làm ướt tóc bằng nước sạch trước khi đội giúp tóc hút ít nước có clo hơn.
Mũ bơi silicon và latex loại nào tốt hơn?
Silicon dày hơn, bền hơn, ít giật tóc và hợp với người bơi thường xuyên. Latex mỏng, rẻ, mát hơn nhưng nhanh rách và có thể gây dị ứng với người nhạy cảm latex. Đa số người bơi hằng ngày chọn silicon.
Đi bơi có bắt buộc đội mũ không?
Tuỳ quy định của từng hồ bơi. Nhiều hồ yêu cầu đội mũ để hạn chế tóc rụng làm bẩn nước và tắc lưới lọc. Mũ vải thường đã đáp ứng yêu cầu này nếu người bơi thấy mũ cao su khó chịu.
Mũ bơi màu gì khi bơi ở biển?
Màu sáng như cam, vàng chanh, hồng sáng. Khi bơi ngoài trời, đầu là phần duy nhất nhô khỏi mặt nước, mũ sáng màu giúp người trên bờ và trên thuyền thấy mình. Màu tối dễ lẫn vào sóng.
Đội mũ bơi bị đau đầu là sao?
Thường do mũ quá chật hoặc tóc búi quá cao, quá chặt bên trong. Thử mũ cỡ lớn hơn, loại dành cho tóc dài, hoặc chuyển sang mũ vải. Kính bơi kéo quá chặt đè lên mũ cũng làm đau thái dương.